İyileşmenin Yolu Affetmek Değildir

Psikolog Bengü Torosluoğlu

Af nihai varış noktası gibi yorumlanırsa çok sıkışıyoruz. Hatta iyileşme denkleminin içinde anlamlı bir yeri de yok bana kalırsa. Çünkü iyileşme öteki ile ilgili bir hal değil aslında. Affetmek denilince işin içine ötekini katıyoruz. Söz konusu kişi şanslıysak eşlik edebilir sağaltım yolculuğumuza; ki bu da onun kararıdır. Reddedebilir. Oysa iyileşme; bize yaşatılan ya da yaşatılmayanlar yüzünden aldığımız yaraları korumak için geliştirdiğimiz baş etme stratejilerinin fark edilerek, yeniden gözden geçirilip; tedavülden kalkmış savunmalarımızın dönüşümüdür. Bu yaraya da, kendimizle bozulmuş ilişkimize de, bu bükülmüş yapı ile kurduğumuz ilişkilere yansımalarımıza da bakışımızı dönüştürmektir.

Beni koşullu ve sadece hatasız olduğumda sevdiğine inanmış olduğum annemi/babamı affettimlerle ya o da ne yapsındı ama bildiği oydularla ilgili kısımlar sadece bilgi yığınıdır. Bizi daha da baskı altına alan ve bize ait olmayan duyguların ve eylemlerin sorumluluğunu da alan bu hal daha büyük bir daralmadır. Ama annemin/babamın koşullu sevgisi sonucu hatalı olmanın beni sevilmesi zor biri olduğuma inandırışı, kendi gerçekliğimi çarpıtışı, özümle ilişkimi bozuşunun yarattığı değersizlik, yetersizlik veya aşağılanma gibi duygularla, yani yaramla tanışabilirsem; ve bu yaraya kibirimi, fedakarlığımı, kontrolcülüğümü, mükemmelliyetçiliğimi merhem yaptığımı görebilirsem yol alabilirim. Çünkü huyum değil savunmam olan bu özelliklerin beni ne tür ilişkilere sürüklediğini, ilişkilerimi nasıl etkilediğini görmeden kendimle yüzleşemem. Kendi gerçeğimle karşılaşamazsam anne babamın bakışı her ilişkimin içindeki 3. şahıs olarak yer alacak.

Özetle af lazım sanılan temsili kişiyi dışarıda tutmak, içimizdeki temsile, o sensin, senin hayatı algılayışın, beni yorumlayışın; ben benim, ben kendime kendimce özgün bir anlayış getirebilirim diyebilme noktasında af gündem dahi olmayacak. Konu zihinleri ayrıştırabilmek. Ben dünya hatasız bir yer olmalıdır bakışından kurtulduğumda, affetmem gerekenden değil; benden başka düşünen birinden bahsediyor olacağım. Ben beyaz seviyorum, o yeşil sever kadar yalın. Bizden başka bir renk seveni affetmek gerekmiyor ki!